Zanmi Mwa a: Karen Decou

22 Septanm 2025

Karen Decou te deplase soti Pennsylvania pou ale Sid Florid an 1993 – e li te imedyatman santi mank gwo richès enstitisyon kiltirèl ki te disponib fasil pou li kòm yon moun k ap viv nan Vil Lanmou Frè e ki te sèlman 90 minit lwen Manhattan. Men, lè yon nouvo zanmi, yon lòt moun ki te sòti Philadelphia tou, te prezante li Fwa Liv Miami, li te kòmanse santi l lakay li.

Ki souvni ou pi renmen nan Fwa Liv la?

Gen plizyè, men youn ki kanpe deyò se lè Susan Rice te isit la – nan epòk sa a li te anbasadè Etazini nan Nasyonzini – e lè li te pran kesyon nan men odyans lan, kesyon mwen an te youn nan sèlman twa yo te chwazi.

O, wou!

Wi, mwen te tankou, mwen pa ka kwè yo te chwazi kesyon mwen! Men, mwen dwe di se te yon kesyon ki vrèman bon. [ri] Yon lòt se te lè m te wè Jistis Lakou Siprèm Sonia Sotomayor epi m tande l ap rakonte istwa li bay yon ti fi ki gen 5 an nan odyans lan. Li te poze yon kesyon sou li ki dyabetik e li te di Sotomayor li pè zegwi, e mwen te tèlman touche pa jan repons li te dous, reflechi e pran swen. Li te di ti fi a li menm tou li pè, men se zegwi yo ki kenbe l an sante e ki fè l vin fò, e se poutèt yo li te kapab la nan sal la avè l. O Bondye, li te tèlman janti; mwen te gen dlo nan je.

Èske Fwa a te prezante w yon otè ou kounye a ap swiv?

David Cay Johnston. Lè nou nan Fwa Liv la, nou pa janm kite Chapman – nou jis chita la tankou estati samdi ak dimanch epi nou pa janm leve. [ri] Men mari m te konnen Johnston e li te vle wè li; li t ap pale nan yon panèl. Kidonk nou kite Chapman, nou ale nan panèl la e mesye sa a te etonan, absoliman etonan. Li se yon oratè ki gen anpil entèlijans e li gen anpil konesans sou politik. Sa te yon bèl sipriz.

Ak kiyès ou fè Fwa Liv la eksepte mari ou?

Mwen gen yon gwoup zanmi ke mwen ale avèk yo chak ane. Youn nan yo te demenaje nan Kalifòni e lè li te pati li te di: “Apa de manke tout zanmi m yo, m ap vrèman manke Fwa Liv la.”

Si ou te ka wè nenpòt moun nan MBF, kiyès li ta ye e poukisa?

Michelle Obama. Premyeman, li te yon premye dam eksepsyonèl, atravè tout obstak yo, tout jouman yo ak tout sa li te oblije andire. Epi mwen li liv li a e mwen jwenn li ouvè, fran, onèt, e yon moun ki pa kenbe tèt li. Mwen admire entèlijans li ak reyalizasyon li yo, e mwen admire li kòm yon manman. Se li menm mwen ta chwazi san ezite.

Èske ou te wè Barack Obama lè li te nan Fwa Liv la?

Wi! Mwen te wè li, Biden ak James Comey – tout moun. Mwen te nan inogirasyon 2008 la.

Pa gen fason! Kijan sa te rive?

Frè bòf mwen te yon gwo asistan Obama e li te jwenn nou pas VIP, konsa nou te toupre anpil – vrèman toupre! Lè li voye tikè yo ban mwen, li voye tou yon ti pin epi li di m, “Karen, asire w mete pin sa a sou manto w kote moun ka wè l,” e mwen pa t panse plis sou sa. Men apre sa, nou te Washington D.C. kanpe nan liy deyò ap tann pou n antre nan Bal Enogirasyon Lès la nan Estasyon Union epi te gen yon gwo fredi. Mwen panse se te jou ki te pi frèt ki te janm anrejistre – van an t ap soufle fò toupatou – epi m te pwoche bò kote yon polisye ki t ap yon jan kontwole foul la epi m di l, “Mwen gen pwent sa a, men m pa fin sèten sa l vle di.” Li gade l, li mande m konbyen moun ki te avè m, epi li di m, “Vini avè m.” Epi nou antre! Mwen pa t gen okenn lide. [ri] Sa te tèlman eksitan.

Ou bloke sou yon zile dezè – ki twa liv ki t ap kenbe moral ou wo epi sove sanite ou?

Mesaj Soti nan Mèt yo pa Brian Weiss. Li pale de moun ki mouri ki kontakte ou epi voye mesaj ba ou. Mwen te pèdi papa m lè m te gen 10 an; kounye a mwen gen 74 an e pa gen yon jou ki pase san m pa panse ak li. Liv la se yon vwayaj vrèman kalman, trankil ak bèl. Apre m fin li l, mwen sòti achte 25 kopi; lè yon moun mwen konnen pèdi yon moun li renmen, mwen ba li youn. Li tèlman geri. Se vrèman sèl liv mwen ta bezwen.

Entèvyou pa Elisa Chemayne Agostinho.